уторак, 09. јун 2009.

Staro jezgro


Zemun ubrajaju u najstarije gradove u našoj zemlji. Vrlo pogodan geografski
položaj i prirodni uslovi, privukli su i zadržali ljude da u ovom delu medjurečja
osnuju naselje čiji se kontinuitet može pratiti od neolita do danas.

Staro jezgro Zemuna u svom današnjem obliku formirano je već krajem
18.veka i predstavlja jedinstven urbani fenomen izražen kroz mnogostrukost
oblika, sadržaja i značenja, zbog čega je proglašeno prostornom, kulturno-istorijskom celinom od velikog značaja za Republiku Srbiju. ( Urban. Zavod Bg)




Deo Donjeg grada koji obuhvata Plan detaljne regulacije
Staro jezgro Zemuna



Metodologija planiranja u zaštićenim kulturno-istorijskim područjima - Urbana obnova starog jezgra Zemuna


Zemun ubrajaju u najstarije gradove u našoj zemlji. Vrlo pogodan geografski položaj i prirodni uslovi, privukli su i zadržali ljude da u ovom delu međurečja osnuju naselje čiji se kontinuitet može pratiti od neolita
do danas.
Nalazeći se na raskrsnici puteva između Istoka i Zapada kojima su se kretala sva politička, etnička i kulturna pregrupisavanja našeg kontinenta, Beograd i Zemun pripadaju najstarijim naseljima Evrope i najviše razaranim gradovima sveta. Svi krupni događaji evropske istorije odigravali su se preko njihovih teritorija.

Staro jezgro Zemuna u svom današnjem obliku formirano je već krajem XVIII veka i predstavlja jedinstven urbani fenomen izražen kroz mnogostrukost oblika, sadržaja i značenja, zbog čega je proglašeno prostornom, kulturno- istorijskom celinom od velikog značaja za Republiku.

Urbanistički zavod Beograda, kao nosilac izrade plana, u saradnji sa Zavodom za zaštitu spomenika kulture grada Beograda, izradio je Program rada (razmatran i podržan na sednici Stručnog saveta Urbanističkog zavoda održanoj 21.09.2001. godine i na sednici Komisije za arhitekturu i urbanizam IO Skupštine grada održanoj 30.10.2001. godine), u kome je definisao metodologiju, sadržaj i dinamiku izrade predmetnog plana revitalizacije i urbane obnove ove spomeničke celine.

Primenjena metodologija zasnovana je na važećim zakonskim rešenjima i propisima, kao i na ukupnoj praksi Urbanističkog zavoda Beograda i drugih urbanističkih organizacija u postupku izrade i donošenja regulacionih planova.
Urbana obnova je u predloženom metodološkom postupku shvaćena kao prilagođavanje objekata i prostorne celine promenjenim socijalnim, kulturnim i ekonomskim uslovima bez bitnih promena njihovih osnovnih fizičkih osobina, a u cilju očuvanja tradicije, identiteta i fizionomije istorijskog ambijenta.

Postojeći socijalni milje se zadržava u unapređenim ekološkim i adaptiranim funkcionalnim uslovima. Obnova i rekonstrukcija grada shvaćene su kao trajan proces koji se odvija u onoj meri i na onaj način kako to dopuštaju finansijske, kulturne i, iznad svega, organizacione mogućnosti i sposobnosti društvene zajednice.
Metodologijom izrade plana predložen je, prihvaćen i realizovan konkurs za unapređenje javnih prostora i objekata sa ciljem da se u fazi pripremanja prostorno-programskog koncepta plana provere ponuđena rešenja i prikupe i druge (drugačije) ideje o mogućim načinima uređenja prostora.

Predmetnim planom utvrđen je obuhvat i koncepcija uređenja i unapređenja starog jezgra Zemuna u cilju očuvanja tradicije, identiteta, kulturno-istorijskog i prirodnog ambijenta i unapređenja javnih prostora
i funkcija.
Celina jezgra, kao višeslojni gradski organizam, tretirana je kroz interdisciplinarni konzervatorski i planerski postupak revitalizacije i rekonstrukcije ograničenog obima, kojim je potrebno razrešiti stvarne protivurečnosti života ispoljene između nasleđa i savremenih potreba.

U plan je implementirana ideja o urbanoj obnovi gradova utemeljena u svim urbanističkim poveljama, kojom se afirmiše koncept održivog grada kao prioritetan u upravljanju i trajnom uređenju.
Plan afirmiše Staro jezgro Zemuna kao jedan od dva istorijska središta Beograda i jedno od tri jezgra koja čine glavni gradski centar.

Razvojne mogućnosti ovog prostora definisane su u pravcu kvalitetne transformacije prostora i afirmacije vrhunskog ambijentalnog okruženja, a ne u značajnom povećanju kapaciteta stambeno-poslovnog prostora.

Plan preporučuje zaštitu karaktera postojećeg tkiva, očuvanje i unapređenje javnih prostora, očuvanje parcelacije, horizontalne i vertikalne regulacije, autohtone arhitekture, revitalizaciju postojećih i uvođenje (redefinisanje) novih namena za objekte i prostore koji imaju izuzetne kulturno-istorijske, arhitektonsko-urbanističke i ambijentalne vrednosti, kao i zaštitu vizura, siluete i slike grada.

Plan predstavlja osnov za buduće arhitektonsko oblikovanje blokova i ansambala i njihovu neposrednu izgradnju i realizaciju.